„PRZEGLĄD POWSZECHNY” I JEGO ROLA W KSZTAŁTOWANIU SPOŁECZNEJ I OBYWATELSKIEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI MIESZKAŃCÓW II RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ - BEATA TOPIJ-STEMPIŃSKA (Autor); ŁUKASZ BURKIEWICZ (Autor) (2024)
Artykuł wpisuje się w badania historyczno-pedagogiczne. Jego celem jest przedstawienie roli „Przeglądu Powszechnego” w procesie budowy społecznej i obywatelskiej odpowiedzialności mieszkańców II Rzeczypospolitej Polskiej. W styczniu 1884 roku jezuici z Krakowa przejęli wydawany od 1871 roku dwutygodnik literacko-polityczny „Przegląd Lwowski”. Głównym celem nowej redakcji czasopisma, które przyjęło formułę miesięcznika, było propagowanie wśród inteligencji zasad i reguł życia katolickiego, a także przybliżanie aktualnych problemów związanych z życiem kulturalnym, politycznym i społecznym. Szczególną rolę „Przegląd Powszechny” odgrywał w okresie II Rzeczpospolitej, wyróżniając się wysokim poziomem merytorycznym na tle ówczesnego piśmiennictwa katolickiego. Redakcja aktywnie włączyła się w proces budowania nowoczesnego społeczeństwa zaangażowanego społecznie oraz odpowiedzialnego za losy państwa. Autorzy niniejszego opracowania, dokonując analizy treści wybranych artykułów publikowanych w „Przeglądzie Powszechnym” w latach 1918–1939, jak również stosując metodę kontekstualną poprzez umiejscowienie badanych treści w kontekście szerszych wydarzeń historycznych, politycznych, społecznych i ekonomicznych, wskazali, że periodyk odgrywał rolę w formowaniu stanowiska środowisk katolickich w procesie formowania postaw obywatelskich mieszkańców Polski. Redakcji „Przeglądu Powszechnego” oraz środowiskom skupionym wokół miesięcznika udało się aktywnie włączyć do życia społecznego oraz politycznego II Rzeczpospolitej i do takiej aktywności zachęcić również czytelników czasopisma.
The paper fits into historical and pedagogical research. Its aim is to present the role of Przegląd Powszechnyin fostering social and civic responsibility among the citizens of the Second Polish Republic. In January 1884, the Jesuits from Krakow took over the literary-political biweekly Przegląd Lwowski, which had been published since 1871. The main goal of the new editorial team of the magazine, which was now a monthly, was to promote Catholic values and rules of life among the intelligentsia and famil-iarise them with contemporary cultural, literary, and social issues. Przegląd Powszechnyplayed a key role in the Second Polish Republic, standing out in terms of a high substantive quality level among other Catholic publications of the time. The magazine actively participated in building a modern society that was socially committed and felt responsible for the fate of their country. By analysing the content of selected articles published in Przegląd Powszechnybetween 1918 and 1939 and by applying a contex-tual method to place this content within a broader context of historical, political, social and economic events, the authors of the paper demonstrate that the magazine played a significant role in in shaping the stanceof Catholic circles in the process of formingsocial and civic responsibility among those who lived in Poland. The editorial team of Przegląd Powszechny and its supporters took an active part in the social and political life of the Second Polish Republic and manged to encouraged the magazine’s readers to follow their example.
https://doi.org/10.34813/56coll2024
https://colloquium.amw.gdynia.pl/index.php/colloquium/article/view/987
Oryginalny artykuł naukowy
Keywords: pedagogika; nauki o polityce i administracji