Uniwersytet jako stały element kultury europejskiej w myśli Josepha Ratzingera – Benedykta XVI - Marcelina Zdenkowska (Autor) (2024)
10.62266/PK.1898-3685.2024.34.28
https://www.pedkat.pl/catholic-pedagogy/archives/catholic-pedagogy-nr-34-1-2024-styczen-czerwiec/university-as-a-permanent-element-of-european-culture-in-the-thought-of-joseph-ratzinger-benedict-xvi-p-333-343
Oryginalny artykuł naukowy
STRESZCZENIE: Cel: Celem tekstu jest prezentacja roli i zagrożeń stojących przed uniwersytetami z perspektywy Josepha Ratzingera – Benedykta XVI. Wyzwania przed jakimi się mierzą uczelnie to: jedności rozumu i wiary, prawda oraz kwestia wspólnoty akademickiej. Teolog wskazuje na brak tych elementów w współczesnej nauce, gdzie skoncentrowano się na umiejętnościach technicznych kosztem innych potrzeb. Metody: Wykorzystana strategia badawcza obejmuje zastosowanie metody hermeneutycznej, która okazała się pomocna przy analizie i interpretacji tekstów źródłowych. Dodatkowo, w ramach metodologicznego podejścia, wykorzystane zostały elementy opisowej metody oraz porównawczej. Druga posłużyła do przedstawienia struktury omawianej relacji, natomiast metoda porównawcza autor zastosował do zestawienia refleksji teologa z wnioskami innych badaczy dotyczącymi tego zagadnienia. Wyniki: Wnioski płynące z refleksji Ratzingera ukazują, że skoncentrowanie się głównie na rozwoju umiejętności technicznych nie jest wystarczające zarówno dla struktury uniwersytetu, jak i dla społeczeństwa jako całości. Teolog podkreśla, że nauka ma wpływ na świat, wywołując skutki, które mogą być pożyteczne lub destrukcyjne dla człowieka. Były prefekt sugeruje, że konieczne jest ponowne przemyślenie roli wiary oraz prawdy w kontekście edukacji. W tym świetle przyznaje istotną rolę uczelni katolickich, które mogą stanowić przykład harmonijnego współistnienia prawdy, rozumu i wiary, zdając sobie sprawę, że te elementy mogą się wzajemnie uzupełniać, a nie wykluczać. W kontekście wspólnoty uniwersyteckiej, Benedykt XVI zauważa utratę autentycznej więzi między studentami i nauczycielami w wyniku specjalizacji naukowej. Ostrzega przed utylitaryzmem i pragmatyzmem uniwersytetów, podkreślając, że ich prawdziwą ideą jest poszukiwanie prawdy. Zakończenie: Teolog podkreśla, że wiara nie jest ograniczeniem rozwoju, lecz stymuluje do dialogu, refleksji i świadomego podejścia do konsekwencji działań. Podobnie prawda, dialog i odpowiedzialność etyczna stanowią fundamenty, którymi uniwersytet powinien się kierować. Podstawę do badania refleksji Ratzingera nad problematyką uniwersytetów stanowi zbiór jego dzieł: Opera Omnia T. IX/1 – Wiara w Piśmie i tradycji. Teologiczna nauka o zasadach oraz dzieła: Wprowadzenie w chrześcijaństwo, Europa. Jej podwaliny dzisiaj i jutro Oryginalność: Praca wyróżnia się analizą myśli Ratzingera-Bened
SUMMARY: Aim: The aim of the text is to present the role and threats facing universities from the perspective of a Joseph Ratzinger – Benedict XVI. The challenges universities face are: the unity of reason and faith, truth and the question of academic community. Theologian points to the lack of these elements in modern science, where the focus has been on technical skills at the expense of other needs. Methods: The research strategy used includes the application of the hermeneutic method, which has proved helpful in the analysis and interpretation of source texts. In addition, elements of a descriptive method and a comparative method were used as part of the methodological approach. The second one was used to present the structure of the relationship in question, while the comparative method was used by the author to juxtapose the theologian’s reflections with the conclusions of other scholars on the issue. Results: The results of Ratzinger’s reflection show that focusing mainly on the development of technical skills is not sufficient both for the structure of the university and for society as a whole. The theologian emphasises that science has an impact on the world, producing effects that can be useful or destructive for human beings. The former prefect suggests that it is necessary to rethink the role of faith and truth in the context of education. In this light, he acknowledges the important role of Catholic universities, which can exemplify the harmonious coexistence of truth, reason and faith, realising that these elements can complement rather than exclude each other. In the context of the university community, Benedict XVI notes the loss of an authentic bond between students and teachers as a result of academic specialisation. He warns against the utilitarianism and pragmatism of universities, stressing that their true idea is the search for truth. Ratzinger encourages the integration of faith and knowledge in universities, pointing out that truth, spiritual development and an authentic academic community are crucial to the university’s role in society. Conclusion: The theologian emphasises that faith is not a constraint on development, but stimulates dialogue, reflection and an informed approach to the consequences of actions. Similarly, truth, dialogue and ethical responsibility are the foundations by which the university should be guided. The basis for analysing Ratzinger’s thought on the issue of universities is a collection of his works: Opera Omnia T. IX/1 – Faith in Scripture and Tradition. Hermeneutics and principles of Catholic Theology, and the works: Introduction to Christianity, Europe: Today and Tomorrow Originality: The work is the new approach by analysis of Ratzinger-Benedict XV
Keywords: nauki o kulturze i religii