Getting Married in Late Medieval England and Poland - DOMINIKA RUSZKIEWICZ (Autor) (2019)
10.35765/HW.2019.1846.03
https://horyzonty.ignatianum.edu.pl/HW/article/view/1736
Oryginalny artykuł naukowy
CEL NAUKOWY: Celem artykułu jest zbadanie zasad i warunków zawarcia ważnego i szczęśliwego małżeństwa pomiędzy właścicielami ziemskimi w XV-wiecznej Anglii i Polsce. PROBLEM I METODY BADAWCZE: Analiza małżeństw zawieranych w Anglii i Polsce została przeprowadzona przy zastosowaniu podejścia porównawczego. W przypadku Anglii wykorzystano autentyczne XV-wieczne źródła, takie jak listy rodziny Paston, a w przypadku Polski – z powodu braku podobnego zbioru w polskich archiwach – inne dokumenty, takie jak akta sądowe, statuty biskupie, kroniki lub annały itp. PROCES WYWODU: W pierwszej kolejności zaprezentowane zostały czynniki decydujące o wyborze małżonka, tj. przyczyny społeczno-ekonomiczne, polityczne oraz emocjonalne. Następnie przedstawiono sposoby prowadzenia przedślubnych negocjacji. Ostatnia część poświęcona jest składaniu przysięgi małżeńskiej. WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Porównanie praktyk zawierania małżeństw w średniowiecznej Anglii i Polsce pokazuje, że chociaż małżeństwa z miłości były rzadziej dokumentowane niż małżeństwa z rozsądku, to w wielu przypadkach w obu krajach miłość przeważała nad obyczajem, a jedynym bezwzględnie koniecznym warunkiem zawarcia ważnego małżeństwa były verba de praesenti (słowa w czasie teraźniejszym), wymieniane przez partnerów. WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Wartością dodaną analizy było ujawnienie pewnych różnic między kulturą piśmienniczą w Anglii i Polsce. Podczas gdy w XV-wiecznej Anglii listy prywatne pisane były w języku narodowym, w Polsce listy podobnie jak inne źródła historyczne komponowano nadal w dużej mierze po łacinie – robili to na zlecenie profesjonalni pisarze. Muszą one dopiero zostać przetłumaczone na współczesny język polski i angielski, jeśli mają być dostępne szerszej publiczności
RESEARCH OBJECTIVE: The aim of article is to examine the principles of and conditions for contracting a valid and successful marriage among members of the landed classes in fifteenthcentury England and Poland. THE RESEARCH PROBLEM AND METHODS: An analysis of marriages contracted in medieval England and Poland was carried out using a comparative approach. Authentic fifteenth-century sources were consulted, such as the Paston letters in the case of England, and – for lack of a similar collection in the Polish archives – documents such as court records, episcopal statutes, annals or chronicles, and others, in the case of Poland. THE PROCESS OF ARGUMENTATION: The article first presents factors determining the choice of spouses, including socio-economic, political and emotional. Secondly, the ways of conducting prenuptial negotiations are presented. The final section is focused on the exchange of the marriage vows. RESEARCH RESULTS: The comparison of practices related to marriage contracts in medieval England and Poland shows that even though love matches are less well documented than marriages of convenience, love did take precedence over custom in a number of cases in both countries, with the only absolutely necessary condition for contracting a valid marriage being verba de praesenti (the words of present consent) exchanged by the partners. CONCLUSIONS, INNOVATIONS, AND RECOMMENDATIONS: The added value of the analysis was to reveal certain differences between English and Polish literary cultures. While in fifteenthcentury England personal letters were written in the vernacular, in Poland the letters, as well as other historical sources, were still largely composed in Latin by professional writers. These still need to be translated into modern Polish and English if they are to be accessible to a wider audience.
Keywords: nauki o kulturze i religii