Wychowanie "dzieci trudnych" w koncepcji Jana Kuchty - ANDRZEJ GRUDZIŃSKI (Autor) (2023)
10.35765/eetp.2023.1871.12
https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/eetp/article/view/2948/2500
Oryginalny artykuł naukowy
Celem artykułu jest przedstawienie poglądów Jana Kuchty – pedagoga okresu międzywojennego – na temat wychowania dzieci trudnych: zuchwałych i włóczęgów. Zaprezentowane treści wpisują się w obszar badawczy historii wychowania, a także pedeutologii historycznej. Przeprowadzona analiza i interpretacja publikacji pedagogicznych Kuchty została przeprowadzona z pomocą metodologii badań historyczno-pedagogicznych. W artykule, oprócz zarysu biografii naukowej Kuchty, zaprezentowano sposób rozumienia przez niego pojęcia „dzieci trudne”, a także charakterystykę dzieci zuchwałych oraz dzieci włóczęgów. Opisywany autor dużą wagę przywiązywał do analizy zachowań dzieci zuchwałych, tworząc na jej podstawie propozycje oddziaływań wychowawczych na terenie szkoły. Z kolei w przypadku dzieci włóczęgów istotne dla Kuchty było poznanie przyczyn włóczęgostwa. Dopiero na tej podstawie proponował określone działania o charakterze wychowawczym, o których skuteczności miało decydować przede wszystkim podmiotowe traktowanie dzieci przez wychowawców i nauczycieli oraz tworzenie życzliwej atmosfery wychowawczej. Postulowanym efektem końcowym wychowywania dzieci trudnych miało być przywrócenie ich do życia w społeczeństwie oraz przygotowanie do kierowania się w postępowaniu wartościami ogólnoludzkimi, narodowymi, państwowymi i religijnymi.
The purpose of this article is to present the views of Jan Kuchta – a pedagogue of the interwar period, on the upbringing of difficult children: the bold and the vagabonds. The presented content is part of the research area of the history of upbringing and also, in historical pedeutology. The analysis and interpretation of Kuchta’s pedagogical publications was carried out with the help of historical-pedagogical research methodology. In addition to an outline of Kuchta’s scientific biography, the article presents his understanding of the concept of “difficult children,” as well as the characteristics of daring children and child-vagrants. The described author attached great importance to the analysis of the behavior of defiant children, creating on its basis proposals for educational interventions at school. In the case of vagrant children, on the other hand, it was important for Kuchta to learn about the causes of vagrancy. Only on this basis did he propose specific educational measures, the effectiveness of which was to be determined primarily by the subjective treatment of children by educators and teachers and the creation of a friendly educational atmosphere. The postulated end result of the upbringing of difficult children was to bring them back to life in society and prepare them to be guided in their behavior by general human, national, state and religious values.
Keywords: nauki o rodzinie