Dziecko i dzieciństwo w myśli pedagogicznej Marii Montessori - BARBARA SURMA (Autor) (2024)
https://apcz.umk.pl/SPI/article/view/54948/40848
Oryginalny artykuł naukowy
Maria Montessori, włoska lekarka i pedagog, żyjąca na przełomie XIX i XX wieku, stworzyła koncepcję pedagogiczną opartą na podmiotowym podejściu do dziecka. Zwracała uwagę, że dzieciństwo jest ważnym etapem w rozwoju człowieka. W związku z tym postulowała, że należy prowadzić badania, aby odkryć jego wartość. Na podstawie eksperymentu przeprowadzonego z dziećmi z deficytami rozwojowymi, a następnie z dziećmi w wieku przedszkolnym w tak zwanym „Casa dei Bambini”, opracowała innowacyjną metodę wspierającą rozwój dziecka. Jej rozumienie dziecka i dzieciństwa wpisuje się w nurt Nowego Wychowania rozwijającego się na początku XX wieku. Celem artykułu jest odczytanie na nowo znaczenia treści pojęć „dziecko” i „dzieciństwo” w antropologicznej i filozoficznej perspektywie badań w myśli pedagogicznej Montessori. Problemy badawcze zostały sformułowane w formie pytań: Kim jest dziecko i jakie znaczenie Montessori nadaje dzieciństwu? Metodą badawczą, która została zastosowana, był narracyjny przegląd literatury, w tym przypadku dzieł Montessori. Badania wykazały, że według Montessori dziecko jest „konstruktorem” własnego bytu, a nie tylko skutkiem działań reprodukcyjnych swoich rodziców. Nie jest też pustym naczyniem, które należy napełnić wiedzą. Dziecko pozostaje w centrum metody Montessori, która uwzględnia specyficzne właściwości poznawania przez dziecko swego otoczenia w okresie dzieciństwa.
Maria Montessori, an Italian physician and educator active at the turn of the 19th and 20th centuries, developed a pedagogical con-cept centered on a subjective understanding of the child. She pointed out that childhood is a crucial stage of human development, which deserves dedicated research to uncover its intrinsic value. Drawing from experiments conducted initially with children with developmen-tal barriers, and later with preschool children in the so-called “Casa dei Bambini,” she devised an innovative method to support child de-velopment. Her views on the child and childhood are in line with the principles of the New Education movement that emerged in the early 20th century.The purpose of this article is to reinterpret the significance of the categories “child” and “childhood” in the anthropological and philo-sophical discourse of Montessori’s pedagogical thought. The research questions are posed as follows: Who is the child, and what signifi-cance does Montessori attribute to childhood? The chosen research method involved a narrative review of the literature, specifically the works of Montessori. The findings reveal that, in Montessori’s view, the child is the “constructor” of their own existence, not merely the product of parental reproduction. Moreover, the child is not an empty vessel to be passively filled with knowledge. The Montessori method places the child at its core, and recognizes the unique ways in which children engage with and learn from their environments.
Keywords: pedagogika