Egalitarian Fatherhood – a Present and Engaged Father - ANNA BŁASIAK (Autor); Martyna Żurek (Autor) (2025)
https://doi.org/10.35765/hw.2025.2469.05
https://horyzontywychowania.ignatianum.edu.pl/HW/article/view/2660/2325
Oryginalny artykuł naukowy
CEL NAUKOWY: Celem artykułu jest naukowy namysł nad egalitarnym (partnerskim) ojcostwem oraz czynnikami, które go warunkują i konstytuują. PROBLEM I METODY BADAWCZE: Postawiono problemy badawcze: Na czym polega egalitarne ojcostwo i jakie działania przygotowują chłopców/mężczyzn do realizowania tego modelu ojcostwa? Zastosowano metodę analizy i syntezy literatury przedmiotu, dokonano przeglądu badań. PROCES WYWODU: Przedstawiono w zarysie przeobrażenia paradygmatów męskości oraz wizji ojcostwa. Omówiono kategorię egalitarnego rodzicielstwa, u którego podstaw znajdują się równość oraz współudział matki i ojca w rodzicielstwie. Następnie podjęto refleksję nad procesem wychowania i socjalizacji do realizowania męskości opiekuńczych, sprzyjających rozwijaniu egalitarnego ojcostwa. WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Współcześnie funkcjonują w społeczeństwie różnorodne koncepcje męskości i ojcostwa. Ojcostwo wymyka się jednoznacznym ujęciom, gdyż oczekiwania są niespójne, wynikają z konfrontacji obecnej sytuacji społeczno-kulturowej ze stereotypami. W dyskursie naukowym w coraz większym stopniu akcentuje się koncepcję egalitarnego ojcostwa, które zdaje się odpowiedzią na zmieniające się warunki życia i potrzeby, gdyż jego podstawą jest obecność i zaangażowanie w życie rodzinne mężczyzny. WNIOSKI, REKOMENDACJE I APLIKACYJNE ZNACZENIE WPŁYWU BADAŃ: Budowanie partnerskiego ojcostwa wymaga przeciwstawienia się stereotypom, w tym stereotypowej socjalizacji rodzajowej, oraz społecznym presjom przekonań dotyczących cech przypisanych kulturowo męskości. Ważnym elementem zmiany jest tutaj edukacja wzbogacająca człowieka, jego wiedzę i rozwój, doskonaląca jego umiejętności realizowania ról społecznych i poczucia pewności życiowej czy rozwiązywania pojawiających się dylematów. Istotne jest również prowadzenie badań naukowych dotyczących uwarunkowań i okoliczności realizacji roli rodzicielskiej w zmieniających się dynamicznie warunkach życia.
RESEARCH OBJECTIVE: The purpose of this article is to provide a scholarly reflection on egalitarian (partnership-based) fatherhood and the factors that condition and constitute it. THE RESEARCH PROBLEM AND METHODS: The study aims to answer two key questions: What defines egalitarian fatherhood? What experiences prepare boys and men to embrace this model of fatherhood? The research is based on a review of existing studies and an analysis and synthesis of relevant literature. THE PROCESS OF ARGUMENTATION: The paper examines shifting paradigms of masculinity and concepts of fatherhood. It discusses the notion of egalitarian parenthood, which is rooted in the principles of equality and shared parental responsibility between mothers and fathers. The argument then turns to the role of upbringing and socialization in developing caring masculinities that support the development of egalitarian fatherhood. RESEARCH RESULTS: Contemporary society embraces multiple concepts of masculinity and fatherhood. As fatherhood eludes unambiguous definitions, expectations surrounding it remain inconsistent, shaped by the interplay between ingrained stereotypes and evolving socio-cultural realities. Increasingly, academic discourse points to the concept of egalitarian fatherhood as a response to these changes and emphasizes the importance of the father’s active presence and engagement in family life. CONCLUSIONS, RECOMMENDATIONS AND APPLICABLE VALUE OF RESEARCH: Advancing a model of partnership-based fatherhood requires countering traditional stereotypes, including gendered patterns of socialization and social pressures that reinforce culturally ingrained conceptions of masculinity. Education plays a crucial role in this transformation by equipping men with the knowledge and skills necessary to confidently step into social roles and address emerging dilemmas. Additionally, continued scientific research is essential to understanding the conditions and factors that shape fatherhood in an era of rapidly evolving social change.
Keywords: nauki o rodzinie; pedagogika