Okno możliwości: strategia misyjna jezuitów, Chiny a europejska polityka mocarstw, 1685–1704 - ANDRZEJ WADAS (Autor) (2025)
Oryginalny artykuł naukowy
https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/rfi/article/view/4388
Artykuł analizuje relacje między międzynarodową polityką mocarstw a strategią zakonu jezuitów w ujęciu lokalnym i globalnym, koncentrując się na latach 1685–1704. Autor dowodzi, że w tym okresie wykształciło się wyraźne „okno możliwości”, w ramach którego Towarzystwo Jezusowe, działając w warunkach ograniczonej i często fragmentarycznej koordynacji ze Stolicą Apostolską oraz korzystając z krótkotrwałego i asymetrycznego wsparcia ze strony głównych potęg europejskich – przede wszystkim Francji, Monarchii Habsburskiej, Rzeczypospolitej Obojga Narodów oraz Rosji – dążyło do wypracowania strategii misyjnej opartej na ustanowieniu lądowego szlaku łączącego Europę z Chinami. Choć większość tych państw była formalnie powiązana sojuszem w ramach Ligi Świętej, ich częściowo zbieżne interesy geopolityczne czasowo splotły się z dążeniami jezuickimi. Kluczowe znaczenie dla tej strategii miały rosnąca otwartość Rosji na Zachód oraz przychylne nastawienie cesarza Kangxi wobec chrześcijaństwa, które łącznie zdawały się stwarzać bezprecedensowe warunki dla trwałych kontaktów transkontynentalnych między Chinami i Europą.
Keywords: nauki o kulturze i religii