Ewolucja standardów opieki i terapii jąkania w perspektywie profilaktycznej - przegląd historyczno-systemowy - ANNA MICHALCZYK (Autor) (2026)
10.35765/eetp.2026.2181.10
https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/eetp/article/view/4453
Oryginalny artykuł naukowy
Celem artykułu jest przedstawienie ewolucji standardów opieki i terapii jąkania w perspektywie profilaktycznej. Problem badawczy dotyczy zmian w podejściach do jąkania na przestrzeni czasu, ze szczególnym uwzględnieniem profilaktyki, wczesnej interwencji oraz roli środowiska edukacyjnego. W pracy zastosowano metodę narracyjnej analizy literatury, umożliwiającą syntetyczne przedstawienie i interpretację rozwoju wybranych koncepcji teoretycznych oraz praktyk terapeutycznych w ujęciu historycznym i systemowym. Wywód prowadzony jest w układzie chronologiczno-tematycznym, obejmującym kluczowe etapy rozwoju podejść teoretycznych i klinicznych do jąkania. Wyniki analizy wskazują na przesunięcie akcentów z modeli korekcyjnych, skoncentrowanych na objawach, ku ujęciom wieloczynnikowym, rozwojowym i środowiskowym. Podkreślono rosnące znaczenie wczesnej identyfikacji trudności, modyfikacji środowiska komunikacyjnego, współpracy interdyscyplinarnej oraz zmiany postaw wobec jąkania, w tym podejść odwołujących się do neuroróżnorodności komunikacyjnej. Wnioski akcentują znaczenie działań profilaktycznych i inkluzyjnych realizowanych na poziomie edukacji elementarnej w celu wspierania dzieci z jąkaniem i ograniczania długofalowych konsekwencji psychospołecznych, takich jak obniżona samoocena, unikanie sytuacji komunikacyjnych oraz trudności w funkcjonowaniu społecznym.
Keywords: pedagogika