Jezuici i muzułmanie w Chinach w relacji Tomasza Dunina Szpota SJ

Collection
Article
Download bibliographic description

Description

  • Tytuł: Jezuici i muzułmanie w Chinach w relacji Tomasza Dunina Szpota SJ
  • Autor/Autorzy: GOŚCIWIT MALINOWSKI (Autor)
  • Nazwa czasopisma: Rocznik Filozoficzny Ignatianum
  • Rok: 2026
  • Tom: 32
  • Numer: 1
  • ISSN: 2300-1402
  • DOI: 10.35765/rfi.2026.3201.5
  • Adres www:: https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/rfi/article/view/2026.3201.5
  • Strony od-do: 55-72
  • Abstrakt: Artykuł analizuje sposób postrzegania islamu i muzułmanów w Chinach przedstawiony w dziele historycznym Historia Imperii Sinarum autorstwa polskiego jezuity Tomasza Dunina Szpota (1644–1713). Napisane na przełomie XVII i XVIII wieku dzieło stanowi syntezę pierwszego stulecia działalności misyjnej Towarzystwa Jezusowego w Chinach. Studium osadza relację Szpota w szerszym kontekście historycznym, zwłaszcza w odniesieniu do politycznych, religijnych i intelektualnych relacji między chrześcijańską Europą a światem islamu w epoce wczesnonowożytnej. Artykuł analizuje, w jaki sposób Dunin Szpot opisywał początki i rozwój islamu w Chinach, rolę społeczności muzułmańskich w społeczeństwie chińskim oraz ich kontakty z misjonarzami chrześcijańskimi. Szczególną uwagę poświęcono terminologii stosowanej przez autora, w tym rozróżnieniu między religio a superstitio, a także narracjom historycznym dotyczącym pojawienia się islamu w Chinach za pośrednictwem perskich kupców, muzułmańskich astronomów oraz za sprawą kontaktów ze światem mongolskim. Artykuł omawia również przedstawienie spotkań i polemicznych dysput między misjonarzami jezuickimi a uczonymi muzułmańskimi w Azji Centralnej i w Chinach. Umieszczenie relacji Dunina Szpota w tym szerszym kontekście historycznym pozwala ukazać, w jaki sposób wczesnonowożytna europejska historiografia misyjna interpretowała obecność islamu w Azji Wschodniej.
  • Słowa kluczowe:
    • Historia Imperii Sinarum
    • islam w Chinach
    • misje jezuickie w Chinach
    • relacje chrześcijańsko-muzułmańskie
    • Tomasz Dunin Szpot
    • wczesnonowożytna historiografia misyjna
  • Dyscyplina: nauki o kulturze i religii

MARC

  • 002 a Jezuici i muzułmanie w Chinach w relacji Tomasza Dunina Szpota SJ
  • 003 b 0000-0003-2159-4154
  • 003 a GOŚCIWIT MALINOWSKI (Autor)
  • 004 a Oryginalny artykuł naukowy
  • 006 a Rocznik Filozoficzny Ignatianum
  • 008 a 2026
  • 009 a 32
  • 010 a 1
  • 011 a 2300-1402
  • 013 a 10.35765/rfi.2026.3201.5
  • 014 a https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/rfi/article/view/2026.3201.5
  • 015 a 55-72
  • 019 a Artykuł analizuje sposób postrzegania islamu i muzułmanów w Chinach przedstawiony w dziele historycznym Historia Imperii Sinarum autorstwa polskiego jezuity Tomasza Dunina Szpota (1644–1713). Napisane na przełomie XVII i XVIII wieku dzieło stanowi syntezę pierwszego stulecia działalności misyjnej Towarzystwa Jezusowego w Chinach. Studium osadza relację Szpota w szerszym kontekście historycznym, zwłaszcza w odniesieniu do politycznych, religijnych i intelektualnych relacji między chrześcijańską Europą a światem islamu w epoce wczesnonowożytnej. Artykuł analizuje, w jaki sposób Dunin Szpot opisywał początki i rozwój islamu w Chinach, rolę społeczności muzułmańskich w społeczeństwie chińskim oraz ich kontakty z misjonarzami chrześcijańskimi. Szczególną uwagę poświęcono terminologii stosowanej przez autora, w tym rozróżnieniu między religio a superstitio, a także narracjom historycznym dotyczącym pojawienia się islamu w Chinach za pośrednictwem perskich kupców, muzułmańskich astronomów oraz za sprawą kontaktów ze światem mongolskim. Artykuł omawia również przedstawienie spotkań i polemicznych dysput między misjonarzami jezuickimi a uczonymi muzułmańskimi w Azji Centralnej i w Chinach. Umieszczenie relacji Dunina Szpota w tym szerszym kontekście historycznym pozwala ukazać, w jaki sposób wczesnonowożytna europejska historiografia misyjna interpretowała obecność islamu w Azji Wschodniej.
  • 021 a Historia Imperii Sinarum
  • 021 a islam w Chinach
  • 021 a misje jezuickie w Chinach
  • 021 a relacje chrześcijańsko-muzułmańskie
  • 021 a Tomasz Dunin Szpot
  • 021 a wczesnonowożytna historiografia misyjna
  • 966 a nauki o kulturze i religii
  • 985 a Wydział Filozoficzny
  • 985 b Instytut Kulturoznawstwa i Dziennikarstwa

Dublin Core

Files

2026_art_Malinowski_G_Jezuici i muzułmanie w Chinach w relacji Tomasza Dunina Szpota SJ.pdf (372 KB)

  • Licence: CC BY-ND 4.0
  • Text version: Final published
  • Availability: Public
Repozytorium Akademii Ignatianum w Krakowie, które jest częścią Portalu Pracowniczego zostało zrealizowane w ramach projektu „Program wzmocnienia potencjału dydaktycznego Uczelni na rzecz rozwoju regionalnego” POWR.03.05.00-00-ZR10/18 współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego.